Alerjim var, nedenini nasıl bulabilirim?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi biri varsa bunun acil bir durum olabileceğini varsayın ve derhal acil servise başvurun veya acil yardım çağırın.

• Nefes almada güçlük veya hırıltı
• Yüzde, dudaklarda, dilde veya boğazda hızlı şişme
• Konuşma ya da yutma güçlüğü
• Bayılma, baş dönmesi veya bilinç bulanıklığı

Acil belirtiler doğru tedavi ve izlem gerektirir; beklemeyin.

Hangi semptomları yaşadığınızı, bunların ne zaman başladığını, ne kadar sürdüğünü ve hangi ortamlarda ortaya çıktığını düzenli olarak not etmek tanıya yardımcı olur. Basit bir günlük tutmak, hekime vereceğiniz bilgiyi netleştirir.

• Semptomun türü ve ortaya çıktığı tarih/saat
• Yemek yedikten, yeni ürün kullandıktan veya belirli bir ortamda bulunduktan sonra ortaya çıkıp çıkmadığı
• Semptomların süresi ve tekrarlama paterni (sürekli mi, aralıklı mı?)
• Eşlik eden bulgular (ör. karın ağrısı, kusma, cilt döküntüsü, göz-kaşıntısı)
• Kullandığınız reçeteli/ruhsatsız ilaçlar ve takviyelerin listesi

Fotoğraf veya olay anını gösteren notlar bazen klinik değerlendirmede faydalıdır.

Tanı sürecinde hekim, öykü ve muayeneye dayanarak ileri değerlendirme önerebilir. Bu değerlendirmeler arasında cilt testleri (prick testi gibi) veya kan tetkikleri (allerjiye bağlı antikor düzeylerine bakma) olabilir; hangi testlerin uygun olduğu klinik bulgulara göre karar verilir.

• Cilt testleri bazı çevresel ve besin alerjenlerini tespit etmekte kullanılabilir
• Kan testleri, belirli alerjenlere karşı antikor düzeylerini ölçebilir
• Gerekirse doktorunuz dönemsel veya hedefe yönelik test planı önerir

Test seçenekleri ve yorumlanması için uzman değerlendirmesi gerekir; test sonuçları tek başına teşhis anlamına gelmeyebilir.

Önce aile hekiminize veya temel sağlık hizmeti sağlayıcınıza başvurun. İlk değerlendirme sonrası gerekirse sizi uygun uzmanlığa yönlendirebilirler. Olası yönlendirme seçenekleri durumunuza göre şunlardır:

• Alerji ve İmmünoloji: tekrarlayan veya karmaşık alerjik şikayetler için
• Dermatoloji: cilt bulguları (döküntü, kuruluk, kaşıntı) ön plandaysa
• Kulak‑Burun‑Boğaz (KBB): burun, sinüs veya boğazla ilgili belirtiler varsa
• Göğüs Hastalıkları: nefes darlığı veya astım benzeri şikayetler varsa

Uzman seçimi semptomların niteliğine göre değişir; aile hekiminiz uygun yönlendirmeyi yapacaktır.

Hekime gitmeden önce hazırlıklı olmak değerlendirmeyi hızlandırır ve daha doğru yönlendirme sağlar.

• Semptom günlüğünüz ve varsa semptomların fotoğrafları
• Kullandığınız ilaçların, takviyelerin ve kronik rahatsızlıkların listesi
• Belirtilerin başladığı zaman, tetikleyebildiğini düşündüğünüz ortamlar veya ürünler
• Ailede alerji veya atopi öyküsü varsa bunun kısa özeti

Bu bilgilerle hekiminiz size uygun inceleme ve yönlendirmeyi daha hızlı yapabilir.