Menopoz sonrası kanama, adetleri durmuş bir kadında görülen vajinal kanamadır. Her zaman acil bir neden anlamına gelmez, ancak altında yatan olasılıkların değerlendirilmesi önemlidir. Bu sayfada olası nedenler, hangi tetkiklerin yapılabileceği ve izlem sürecine dair genel bilgiler yer alır.
Olası sebeplerin genel görünümü
Menopoz sonrası kanamanın nedenleri geniş bir yelpazeye yayılır. En sık görülen nedenler arasında vajinal veya endometrial atrofi (vajinal dokunun inceleşmesi), endometrial polipler, hormon etkileri ve ilaçlara bağlı değişiklikler sayılabilir. Daha az sıklıkla endometrial hiperplazi veya malignite (rahim iç zarı kanseri) gibi durumlar söz konusu olabilir. Ayrıca pıhtılaşma bozuklukları, sisten kaynaklanan kanamalar veya idrar yolu kaynaklı kanamaların farklılaşması gerekir. Her durumda, kanamanın şiddeti, süresi ve eşlik eden semptomlar yönlendirici olur.
Hangi incelemeler yapılır?
Değerlendirme genellikle ayrıntılı anamnez ve pelvik muayene ile başlar. Görüntüleme yöntemleri arasında transvajinal ultrason sık kullanılır; endometrium kalınlığı ölçümü önemlidir. Endometrial biyopsi (adetten bağımsız doku örneği alma) bazı olgularda tanı için gerekebilir. Histeroskopi ile rahim içinin doğrudan görülmesi ve gerekirse eşzamanlı işlem yapılması düşünülebilir. Laboratuvar testleri, tam kan sayımı ve pıhtılaşma testleri gibi genel durum değerlendirmesi için istenebilir. Hangi testlerin gerekli olacağı, kişinin öyküsü ve muayene bulgularına göre belirlenir.
Risk faktörleri ve değerlendirme öncelikleri
Menopoz sonrası kanama değerlendirilirken yaşam öyküsü ve risk faktörleri önem taşır. Uzun süreli östrojen maruziyeti, obezite, diyabet, hipertansiyon, aile öyküsünde jinekolojik kanser bulunması gibi durumlar değerlendirmede öncelik yaratır. Ayrıca kanamanın tek seferlik mi yoksa tekrarlayıcı mı olduğu, kanın miktarı, ağrı varlığı ve anemiye işaret eden belirtiler klinik önceliği etkiler. Bu faktörler hangi tetkiklerin öncelikle yapılacağını ve hastanın hangi uzmanla takip edileceğini belirler.
Ne zaman acil değerlendirme gereklidir?
Aşağıdaki durumlar acil serviste değerlendirilme gerektirebilir: çok yoğun kanama nedeniyle bilinç değişikliği, bayılma, hızla düşen tansiyon, aşırı yorgunluk veya nefes darlığı gibi anemi belirtileri. Eğer kanama çok yoğunsa veya eşlik eden şiddetli karın ağrısı, yüksek ateş ya da aniden kötüleşen bir durum varsa acil tıbbi yardım aranmalıdır. Bunun dışındaki durumlarda jinekolog tarafından planlı değerlendirme uygun olabilir.
Tanitedavi.com bir Boğaziçi Teknopark projesidir.