Lekelenme, adet kanamasından farklı olarak genellikle az miktarda ve düzensiz ortaya çıkan vajinal kanamadır. Aralıklı lekeler adet döngüsü dışında, cinsel ilişki sonrası, gebeliğin erken döneminde veya hormonal değişiklikler sırasında görülebilir. Çoğu durumda tek bir lekelenme kritik bir sorun işareti olmayabilir; yine de tekrarlayan, ağırlaşan veya eşlik eden başka belirtiler varsa değerlendirme gerekir.
Lekelenmenin yaygın nedenleri
Lekelenme birçok farklı nedenden kaynaklanabilir. Adet döngüsündeki hormonal dalgalanmalar, yumurtlama dönemi, doğum kontrol yöntemlerinde başlangıç veya değişiklikler, servikal polipler, enfeksiyonlar (vajinit, servisit), cinsel ilişki sonrası servikal tahriş, erken gebelikte implantasyon kanaması veya nadiren rahim içi patolojiler olası nedenler arasındadır. Yaş, üreme durumu ve kullanılan ilaç veya yöntemler etkenleri değiştirir.
Ne zaman acil değerlendirme gerekebilir?
Aşağıdaki durumlarda acil tıbbi değerlendirme önerilir: ani ve yoğun kanama, şiddetli karın veya pelvik ağrı, bayılma, yüksek ateş veya titreme, gebelik sırasında meydana gelen kanama ya da eşlik eden yoğun düşüklük hissi. Bu tür ciddi belirtiler olduğunda acil servise veya sağlık kuruluşuna başvurulması önemlidir.
Muayene ve hangi uzmanlara başvurulmalı
Lekelenme değerlendirmesi genellikle jinekoloji uzmanı tarafından yürütülür. Gebelik varsa obstetri uzmanına yönlendirme daha uygundur. İlk değerlendirme aile hekimi veya birinci basamak hekimince yapılabilir; gerekirse pelvik muayene, ultrason görüntülemesi veya uygun laboratuvar incelemelerine yönlendirme yapılır. Tanı, öykü ve muayene bulgularına göre uzmanlık alanına göre yönlendirme değişir.
Günlük yaşamda dikkat edilmesi gerekenler
Lekelenmelerin sıklığını, zamanını, ilişki ile bağlantısını ve eşlik eden belirtileri kaydetmek değerlendirmede yardımcı olur. Adet düzeni ve lekelenme örüntüsünü takip etmek için basit izleme yöntemleri kullanılabilir. Ayrıca doğum kontrolü, yeni bir ilaç veya ateşli enfeksiyon gibi son değişiklikleri sağlık profesyoneli ile paylaşmak tanıya yardımcı olur. Tekrarlayan veya ilerleyen sorunlarda uzman değerlendirmesi önemlidir.