Yutma güçlüğü, besin veya sıvıyı ağızdan mideye taşırken zorlanma veya takılma hissidir. Birçok farklı nedeni olabilir; hangi uzmana başvurulacağı ve dikkat edilmesi gereken acil belirtiler burada özetlenir.
Yutma güçlüğü (disfaji), yiyecek veya içecek yutarken takılma, boğazda ya da göğüste sıkışma hissi, öksürük, boğulma veya tükürük birikimi gibi yakınmalarla kendini gösterir. Çocuklarda, yaşlılarda ve nörolojik hastalığı olan kişilerde farklı şekilde ortaya çıkabilir. Sorunun kaynağı ağız-yutak bölgesinde (orofaringeal) veya yemek borusunda (özofageal) olabilir.
Yutma güçlüğü pek çok farklı nedene bağlı olabilir. Mekanik nedenler arasında yemek borusundaki daralma, tümör veya yabancı cisimler; kas ve sinir kaynaklı nedenler arasında inme, Parkinson hastalığı veya miyastenia gravis gibi durumlar sayılabilir. Reflü, enfeksiyon veya iltihaplanma, diş ve ağız sorunları ile yaşa bağlı kas-koordünasyon değişiklikleri de rol oynayabilir. Hangi nedenin etkin olduğu, belirtilerin başlaması ve eşlik eden bulgulara göre değişir.
Kulak Burun Boğaz (KBB) uzmanları, ağız-yutak bölgesine ilişkin değerlendirme yapar; gastroenteroloji uzmanları yemek borusu kaynaklı sorunları inceler; nöroloji uzmanları nöromüsküler nedenleri araştırır. Konuşma ve yutma terapistleri (sözlü-yutma terapistleri) yutma fonksiyonunu değerlendirme ve rehabilitasyon konusunda rol alır. Değerlendirmede klinik muayene ile birlikte gerekirse görüntüleme ve endoskopik incelemeler gibi yöntemler kullanılabilir; hangi tetkiklerin uygun olduğu uzmanın kararıyla belirlenir.
Aşağıdaki belirtilerden herhangi biri varsa hemen acil servise başvurulmalıdır: nefes almada güçlük veya hırıltı, tükürük dahi yutamama, ani başlayan ve şiddetli göğüs ağrısı, yüksek ateş eşlik eden belirgin yutma güçlüğü, bilinç değişikliği veya yoğun kanama. Bu işaretler acil müdahale gerektirebilir.
Yutma güçlüğü olan kişiler için bazı basit önlemler günlük yaşamı kolaylaştırabilir: dik oturma pozisyonunda yemek yemek, lokmaları küçük almak ve iyi çiğnemek, yemek sırasında acele etmemek, ağız-diş bakımına dikkat etmek. Profesyonel değerlendirme sonrası konuşma terapisti veya diyetisyen tarafından önerilen beslenme düzeni ve teknikler yol gösterici olabilir. Ciddi veya ilerleyici yakınmalarda uzman yönlendirmesini beklemeyin.
Merhaba ❤️
Şikayetini yaz
Saniyeler içinde cevaplayalım
Tanitedavi.com bir Boğaziçi Teknopark projesidir. BETA