Travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), ağır veya korkutucu bir olayın ardından ortaya çıkabilen duygusal ve davranışsal tepkileri tanımlayan bir kavramdır. Aşağıda belirtiler, risk faktörleri, günlük başa çıkma yolları ve uzman yönlendirmesiyle ilgili genel bilgiler bulabilirsiniz.
TSSB; yeniden yaşama (intrüzif anılar, flashback’ler, kabuslar), olaydan kaçınma davranışları, olumsuz duygu ve düşüncelerde kalıcı değişiklik ile aşırı uyarılma belirtilerinin bir arada görüldüğü durumları kapsar. Her birey farklı tepki verir; bazı kişilerde belirtiler kısa süreli olurken bazılarında daha uzun sürebilir.
Yaygın belirtiler arasında tekrarlayan ve istenmeyen anılar, uyku sorunları, aşırı tetikte olma, öfke patlamaları, dikkat dağınıklığı, duygusal uyuşukluk ve bazı durum veya yerlerden kaçınma vardır. Belirtiler travmadan hemen sonra veya birkaç hafta–ay sonra başlayabilir; günlük işlevsellik üzerinde etkili oluyorsa değerlendirme düşünülmelidir.
Travma tipi (örneğin fiziksel saldırı, cinsel saldırı, savaş, ağır kaza), travmanın süresi ve tekrarı, erken yaşta maruz kalınan travmalar, kişisel veya ailesel ruhsal sağlık öyküsü, ve sosyal destek düzeyi risk faktörleri arasında sayılabilir. Aynı olay farklı kişilerde farklı sonuçlar doğurabilir.
Belirtiler günlük yaşamı, iş ve yakın ilişkileri etkilemeye başladığında ruh sağlığı profesyoneline başvurmak faydalıdır. Kendine zarar verme eğilimi, intihar düşünceleri, başkalarına zarar riski veya temel gündelik bakımın yapılamaması gibi durumlar acil değerlendirme gerektirir; bu tür durumlarda yerel acil servislerle veya kriz hatlarıyla iletişime geçilmelidir.
Günlük yaşamda işe yarayabilecek genel yaklaşımlar arasında güvenli bir çevre oluşturma, düzenli uyku ve beslenme, nefes ve grounding teknikleriyle duygusal düzenleme, güvenilir kişilerle destek alışverişi ve yapılandırılmış rutinler bulunur. Profesyonel destek kapsamında psikoterapi yöntemleri (örneğin kognitif davranışçı terapi ve EMDR gibi) bilgilenme ve yönlendirme amaçlı bahsedilebilir; kişinin gereksinimine göre ruh sağlığı uzmanı uygun yönlendirmeyi yapar.
Merhaba ❤️
Şikayetini yaz
Saniyeler içinde cevaplayalım
Tanitedavi.com bir Boğaziçi Teknopark projesidir. BETA