Akut bronşit, genellikle üst solunum yolu enfeksiyonunu takiben bronşların geçici olarak iltihaplanmasıdır. Öksürük en belirgin yakınmadır ve başlangıçtan sonraki günlerde daha belirgin hale gelebilir. Aşağıdaki bölümler belirtiler, nedenler, tanı yaklaşımları, evde uygulanabilecek genel önlemler ve acil durum işaretleri hakkında bilgi verir.
Akut bronşitte en sık görülen belirti öksürüktür; kuru veya balgamlı olabilir. Balgam şeffaf, sarımsı veya yeşilimsi olabilir; renk tek başına bakteriyel enfeksiyon göstergesi sayılmaz. Diğer yakınmalar arasında hafif ateş, boğaz ağrısı, göğüste hırıltı veya dolgunluk hissi ile hafif yorgunluk bulunabilir. Şikayetler genellikle birkaç gün içinde başlar; öksürük çoğunlukla 1–3 hafta sürer. Öksürüğün çok uzun sürmesi altta yatan başka sorunları akla getirebilir.
En sık neden viral enfeksiyonlardır (örneğin rinovirüs, influenza, bazı koronavirüs türleri). Nadiren bakteriler sorumlu olabilir. Sigara içmek, hava kirliliği, mesleki toz ve kimyasal maruziyetler bronşları hassaslaştırır. Kronik akciğer hastalığı (örneğin KOAH), bağışıklık sistemi sorunları, ileri yaş ve çocukluk dönemi bazı kişileri daha yüksek risk altına alır.
Akut bronşit çoğunlukla klinik öykü ve fizik muayene ile ayırt edilir. Doktor; nefes sesleri, ateş varlığı ve genel durum değerlendirmesi yapar. Gerektiğinde akciğer grafisi, kan tetkikleri veya balgam kültürü gibi ek incelemeler istenebilir; özellikle yüksek ateş, şiddetli nefes darlığı, bağışıklık yetmezliği veya pnömoni düşünülüyorsa görüntüleme daha erken devreye alınır. Tekrarlayan epizotlar varsa altta yatan kronik durumlar araştırılabilir.
Genel önlemler arasında bol sıvı almak, dinlenmek, ortamdaki nemi artırmak (nemlendirici veya buhar), ve akciğerleri tahriş edebilecek duman ve kimyasallardan kaçınmak sayılabilir. Ellerin sık yıkanması ve öksürürken-maske kullanmak bulaşmayı azaltır. Sigaranın bırakılması veya maruziyetin azaltılması tedavi ve korunma açısından önemlidir. Mevsimsel grip aşısı ve risk grubundaki kişiler için pnömokok aşıları, solunum yolu komplikasyonlarını azaltmaya yardımcı olabilir.
Çoğu akut bronşit vakası kendi kendine düzelir; ancak bazen pnömoni gelişebilir veya kronik akciğer hastalığı olanlarda belirtiler kötüleşebilir. Aşağıdaki işaretler varsa tıbbi değerlendirme veya acil başvuru düşünülmelidir: hızla kötüleşen nefes darlığı, göğüs ağrısı, yüksek veya ısrarcı ateş, kanlı balgam, şiddetli susuzluk/konfüzyon veya ürkütücü derecede halsizlik. Bu tür durumlarda acil servis veya sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Merhaba ❤️
Şikayetini yaz
Saniyeler içinde cevaplayalım
Tanitedavi.com bir Boğaziçi Teknopark projesidir. BETA