Sağlık rehberi

Benign paroksismal pozisyonel vertigo

Benign paroksismal pozisyonel vertigo (BPPV), başın belirli pozisyon değişiklikleriyle kısa süreli ve tekrarlayıcı baş dönmesi ataklarıyla seyreden yaygın bir vestibüler (denge) bozukluğudur. Genellikle iç kulaktaki küçük kalsiyum parçacıklarının (otolitlerin) yer değiştirmesiyle ilişkilendirilir. Bu sayfada BPPV’nin temel özellikleri, değerlendirme yolları ve hangi uzmanlığa başvurulacağına dair genel bilgiler yer almaktadır.

Nedir ve neden oluşur?

BPPV, iç kulaktaki denge organlarında yer alan otolitlerin (küçük kristal benzeri parçacıklar) yarım daire kanallarına kaçması sonucu ortaya çıkabilir. Bu durum başın belirli hareketleriyle iç kulaktaki sıvı akışını etkileyerek dönme hissi (vertigo) yaratır. 'Benign' kelimesi ölümcül olmadığına işaret eder; ancak belirtiler yaşam kalitesini etkileyebilir. Bazen baş travması, uzun süreli yatış veya iç kulakta yaşlanmaya bağlı değişikliklerle ilişkilendirilebilir, fakat birçok vakada net bir tetikleyici bulunmayabilir.

Belirtiler ve tetikleyiciler

BPPV’de en sık görülen yakınma kısa süreli (genellikle saniyeler ila bir dakika) dönme hissidir. Bu hissin tetikleyicileri arasında yataktan kalkma, başı hızla çevirme, aşağı veya yukarı bakma gibi pozisyon değişiklikleri vardır. Hastalar bazen bulantı, denge bozukluğu veya ani düşme hissi de yaşayabilir. Görmede sarsıntı (nistagmus) değerlendirmede önemli bir bulgudur.

Tanı ve değerlendirme

Tanı çoğunlukla detaylı hikâye ve fizik muayene ile, özellikle baş pozisyonlarına bağlı nistagmusun gözlenmesiyle konur. Kulak-burun-boğaz (KBB) uzmanı veya nöroloji klinikleri bu değerlendirmeyi yapabilir. Gerekirse odyometri, vestibüler testler, baş hareketleriyle görüntüleme veya ayırıcı tanı için nörolojik değerlendirme istenebilir. Ani başlayan, şiddetli baş ağrısı, çift görme, güçsüzlük veya konuşma bozukluğu gibi nörolojik bulgular varsa acil değerlendirme gerekebilir.

İzlem, yönlendirme ve beklentiler

BPPV çoğu vakada iyi prognoza sahiptir; belirtiler tedavi edilmeden de zamanla geçebilir veya tekrarlayabilir. Tanı doğrulandıktan sonra hangi uzmanlık tarafından izleneceği kişiye ve bulgulara göre değişir; başvurulabilecek birimler arasında Kulak Burun Boğaz (KBB), Nöroloji ve Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon bulunmaktadır. Uzmanlar gerekli tetkikleri planlar, ayırıcı tanıya bakar ve takip/rehabilitasyon yönlendirmesi yapar. Evde yapılabilecek spesifik baş manevraları olduğundan söz edilse de bunların uygulanması ve güvenliği hakkında uzman görüşü almak önemlidir.

Günlük yaşamda dikkat edilmesi gerekenler

Ataklar sırasında denge bozukluğu ve düşme riski artar; merdiven çıkma, araç kullanma veya yüksekten çalışma gibi faaliyetlerde dikkatli olmak gerekir. Gece yatarken baş pozisyonunu yavaş değiştirmek, aydınlatmayı sağlamak ve yardım istemek pratik önlemlerdir. Tekrarlayan yakınmalar olursa uzman değerlendirmesi almak, altta yatan başka bir nedenin olup olmadığını dışlamak için önemlidir.

Bu hastalıkla ilişkili sık görülen belirtiler

Baş dönmesi
Denge kaybı

Bu hastalık için ilgili branşlar

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Nöroloji

Sorular

Toplam 6 Soru

Otururken deprem gibi sallanma hissi neden olur?

9 ay önceProfil bilgisi paylaşılmadı

2-3 gündür oturduğum yerde sanki deprem oluyormuş gibi bir sallanma hissediyorum sebebi ne olabilir?

Sık baş dönmesi ve denge sorunları ne anlama gelebilir?

9 ay önceProfil bilgisi paylaşılmadı

Sıklıkla baş dönmesi yaşıyorum. Denge problemleri ciddi bir hastalık belirtisi olabilir mi?

Sürekli sallanma hissi için hangi doktora gidilmeli?

geçen yılProfil bilgisi paylaşılmadı

Sürekli sallanıyor hissi var hangi doktora gitmeliyim ne şikayet ile

Sürekli baş dönmesi neden olur?

2 yıl önceProfil bilgisi paylaşılmadı

Sürekli baş dönmesi neden olur?

Baş dönmesi nasıl geçer?

2 yıl önceProfil bilgisi paylaşılmadı

aş dönmesi nasıl geçer?

Vertigo belirtileri nelerdir?

2 yıl önceProfil bilgisi paylaşılmadı

Vertigo belirtileri nelerdir?

Sık sorulan sorular

Uzman yönlendirmesi

BPPV şüphesinde KBB veya Nöroloji uzmanına başvurmak, ayırıcı tanı ve güvenli yönetim için ilk adımdır.

6
Demet AYGÜN ÜSTEL
Doç. Dr. Demet AYGÜN ÜSTEL
Nöroloji Uzmanı
Nöroloji
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi
Küçükçekmece
/
İstanbul
Detay Bilgi
Randevu Alın
Elif M. Benli Gürsoy
Uzm. Dr. Elif M. Benli Gürsoy
Nöroloji Uzmanı
Nöroloji
HG Hastanesi
Onikişubat
/
Kahramanmaraş
Detay Bilgi
Randevu Alın
Fazilet ALTIN
Prof. Dr. Fazilet ALTIN
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi
Küçükçekmece
/
İstanbul
Detay Bilgi
Randevu Alın
Mehmet Ali Karsavul
Op. Dr. Mehmet Ali Karsavul
Kulak Burun Boğaz Uzmanı
Kulak Burun Boğaz
HG Hastanesi
Onikişubat
/
Kahramanmaraş
Detay Bilgi
Randevu Alın
Mehmet Hanifi Dağoğlu
Op. Dr. Mehmet Hanifi Dağoğlu
Kulak Burun Boğaz Uzmanı
Kulak Burun Boğaz
HG Hastanesi
Onikişubat
/
Kahramanmaraş
Detay Bilgi
Randevu Alın
Melike Aba
Uzm. Dr. Melike Aba
Nöroloji Uzmanı
Nöroloji
HG Hastanesi
Onikişubat
/
Kahramanmaraş
Detay Bilgi
Randevu Alın

Bu bölümde yalnızca TanıTedavi’de profili bulunan ve ilgili branş bilgisi doğrulanmış doktorlardan bazıları gösterilir. Liste tıbbi başarı, üstünlük veya kişisel tavsiye sıralaması değildir.

TanıTedavi’yi Google’da tercih ettiğiniz sağlık kaynaklarına ekleyin.

Bu konuyla ilgili şikayetleriniz mi var?

Belirtilerinizi anlatın; durumunuza uygun sağlık adımını değerlendirelim.

Sağlık Sorunumu Anlat
Copyright 2026 Tanitedavi.com
Laboratuvar testleriNöbetçi eczanelerİletişimAydınlatma MetniÇerez Politikası
Biruni TeknoparkTanitedavi.com bir Biruni Teknopark projesidir. BETA