Aftöz ülserler ağız içindeki küçük, genellikle ağrılı yaralardır. Çoğu zaman kendi kendine iyileşir, ancak sık tekrar eden, büyük veya uzun süreli ülserler yaşam kalitesini etkileyebilir ve daha ileri değerlendirme gerektirebilir. Aşağıda aftöz ülserlerin tipleri, olası tetikleyicileri, günlük bakım önerileri ve ne zaman profesyonel yardım aranması gerektiği özetlenmiştir.
Aftöz ülserler ağız mukozasında çıkan, yuvarlak veya oval, bazen sarı merkezli kırmızı kenarlı lezyonlardır. Yaygın tipleri arasında küçük (minor) aftlar, büyük (major) aftlar ve herpetiform aftlar bulunur. Küçük aftlar genellikle 1–2 hafta içinde geriler; büyük aftlar daha derin ve daha uzun sürebilir. Tek bir atak şeklinde veya tekrarlayıcı olabilecek biçimde görülebilir.
Kesin neden çoğu vakada bilinmese de aftların ortaya çıkmasında immün yanıt, ağız içi travma (sert fırçalama, diş protezi sürtünmesi), stres, hormonal değişiklikler ve bazı besin eksiklikleri (örneğin B12, folat, demir) rol oynayabilir. Bazı sistemik hastalıklar (örneğin Behçet sendromu veya inflamatuar bağırsak hastalıkları) ile ilişkili tekrarlayan aftlar görülebilir. Aile öyküsü ve genetik yatkınlık da etkili olabilir.
Aftöz ülserler genellikle yanma veya keskin ağrı ile başlar, yemek yeme, konuşma ve diş fırçalama sırasında rahatsızlık verebilir. Boyut ve sayıya bağlı olarak beslenme alışkanlıklarını ve sosyal yaşamı etkileyebilir. Ateş, büyüyen lezyonlar veya ağız dışına yayılan bulgular eşlik ediyorsa daha kapsamlı değerlendirme gerekebilir.
Ağız hijyenine dikkat etmek, tahriş edici yiyeceklerden kaçınmak, yumuşak diş fırçası kullanmak ve çok sıcak/sert gıdalardan uzak durmak rahatlamaya yardımcı olabilir. Ilık tuzlu su ile gargara veya soğuk uygulama bazı kişilere geçici rahatlama sağlayabilir; ancak özel ilaç önerisinde bulunulmaz. Aşağıdaki durumlarda sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır: ülserlerin iki haftadan uzun sürmesi, sık tekrarlama, şiddetli ağrı nedeniyle yiyecek alımında güçlük, yüksek ateş, yutma veya nefes almada zorluk veya ağız çevresine yayılma. Gerekirse Aile Hekimliği, Diş Hekimliği, Deri ve Zührevi Hastalıkları veya Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji bölümlerine yönlendirme yapılır. Acil solunum güçlüğü veya ciddi kanama gibi belirtiler varsa acil servise başvurulmalıdır.
Merhaba ❤️
Şikayetini yaz
Saniyeler içinde cevaplayalım
Tanitedavi.com bir Boğaziçi Teknopark projesidir. BETA